Yılmaz, Cumhurbaşkanlığı Külliyesinde düzenlenecek “Nüfus Siyasetleri Kurulu” toplantısının açılışında, yapacakları toplantıda aile ve nüfus yapısına ait aktüel datalardan demografik dönüşüm başlıklarına uzanan geniş bir çerçevede değerlendirmeler yaparak hareket planına istikamet verecek ortak bir taban oluşturmayı hedeflediklerini söyledi.
9 Ocak 2025’teki birinci Heyet toplantısının ardından, nisan ayında bakan yardımcılarının katılımıyla teknik seviyede, temmuz ayında ise bakanlar seviyesinde ikinci Konsey toplantısını gerçekleştirdiklerini anımsatan Yılmaz, şöyle konuştu:
“Bu toplantılarda nüfus siyasetlerindeki mevcut durumu kapsamlı bir biçimde ele alarak kısa, orta ve uzun vadede atılabilecek adımları kıymetlendirme imkanı bulduk. Şura kapsamında mevzuat, çalışma hayatı, sıhhat, ekonomik teşvikler, eğitim, irtibat ve farkındalık oluşturma bahislerinde özel çalışma kümeleri oluşturduk ve her bir çalışma kümesi için koordinatör kurumlar belirledik. Bu kapsamda Heyetimizin sekretarya hizmetlerinden sorumlu Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığımızın yanı sıra çalışma grupları bazında Adalet Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı ve Bağlantı Başkanlığı ilgili bütün kamu kurumlarının iştirakiyle Hareket Planının oluşturulmasına yönelik ayrıntılı çalışmalar gerçekleştirdiler. Çalışma gruplarımızda Hareket Planımız üzerinde yapılan faaliyetler titizlikle sürdürülmektedir.”
“YÜZYILIN KONUT PROJESİ KAPSAMINDA ÇOCUKLU AİLELERE ÖZEL İMKANLAR TANIDIK”
Yılmaz, ortadan geçen bir yıl içerisinde Şura üyesi bakanlıkların ve ilgili tüm kurumlarımızın işbirliği ve ağır çabalarıyla nüfus yapısının korunmasına yönelik somut nitelikte birçok adımın atıldığını vurgulayarak, şunları kaydetti:
“Bu çerçevede, gençlerimizin aile kurmalarını kolaylaştırmak emeliyle hayata geçirilen Evlenecek Gençlerin Desteklenmesi Projesini ülke geneline yaygınlaştırmış ve takviye fiyatlarını artırmış durumdayız. 2026 yılı Ocak ayı prestijiyle 18-25 yaş aralığındaki gençlerimiz için 250 bin lira, 26-29 yaş aralığında olan gençlerimiz için 200 bin lira olacak halde dayanaklarımızın ölçüsü artırıldı. Kısa bir müddet evvel başlattığımız 500 bin konutluk Yüzyılın Konut Projesi kapsamında gençlerimiz ile üç ve daha fazla çocuk sahibi ailelere konut sahibi olabilmeleri için özel imkanlar tanıdık. Proje kapsamında 18-30 yaş ortası gençlerimize yüzde 20, üç ve daha fazla çocuk sahibi ailelere yüzde 10 kontenjan ayrılmış durumda. 2025 yılında yaptığımız düzenleme ile tek seferlik doğum yardımı ödeme fiyatını 5 bin liraya yükselttik. Ayrıyeten, ikinci çocuklar için her ay bin 500 lira ve üçüncü ve sonraki çocuklar için her ay 5 bin lira takviye ödemesi uygulamasını hayata geçirdik.”
“YENİ ÇALIŞMA MODELLERİ GÜNDEMİMİZDE YERİNİ KORUYOR”
Yılmaz, annelerin ve babaların iş ve aile ömür istikrarını sağlayarak çocuk bakımlarını kolaylaştıracak adımları da atmaya devam ettiklerini bildirdi.
Devlet Memurlarının Yarı Vakitli Çalışma Hakkının Kullanımına Ait Yönetmeliğin geçen yıl yayımlandığını anımsatan Yılmaz, kelamlarına şöyle devam etti:
“Kadınların iş ve aile hayatını birlikte sürdürmesine imkan veren yeni çalışma modelleri gündemimizde yerini koruyor. Birebir vakitte, kamu kurumlarımızdan başlamak üzere ülke genelinde kreşlerin yaygınlaştırılması için kapsamlı çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Bu kapsamda Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliğinden kamu kurum ve kuruluşlarına gönderilen resmi yazıyla, kreş ve gündüz çocuk bakımevlerinin kapasitelerinin artırılması ve yenilerinin faaliyete geçmesine yönelik çalışmalar önceliklendirilmiştir. Çocuklarımız için inançlı ve nitelikli bakım ortamlarının yaygınlaştırılmasını en öncelikli amaçlardan görüyoruz.”
Yılmaz, Nüfus Siyasetleri Konseyinin kurulmasının akabinde geçen bir yılda nüfus sıkıntısının tüm kurumlar ve dallar tarafından birincil öncelik ve ortak sorumluluk olarak ele almasının değerini açıkça ortaya koyduklarını hatırlatarak, şunları söyledi:
“Demografik değişimlerin tüm ülkeleri derinden etkilediği, global ölçekli bir sorun haline geldiği bir periyottan geçiyoruz. Ülkemizin güçlü aile ve güçlü nüfus odağında benimsediği kararlı yaklaşımın değerini daha net bir biçimde görebiliyoruz. Keza, aile ve demografik yapıda yaşanan değişimler toplumsal güvenlik sistemlerinden bakım hizmetlerine kadar pek çok alana direkt etki etmektedir.”
“GÜÇLÜ AİLE VE GÜÇLÜ NÜFUS ODAĞINDA SAĞLAM TEMELLER ATACAĞIZ”
Karşı karşıya olunan dijital ve global risklere karşı çocukları, gençleri, aile kurumunu ve nüfus yapısını lakin bütüncül bir yaklaşımla ve çok boyutlu bir siyaset setiyle koruyabileceklerini belirten Yılmaz, şöyle devam etti:
“Bu açıdan bakıldığında, nüfus politikalarımızda uzun periyotlu ve kapsamlı stratejiler ile hareket edilmesinin ne derece kıymetli olduğunun altını çizmek isterim. Sayın Cumhurbaşkanımız tarafından 2026-2035 devrini kapsayan yılların ‘Aile ve Nüfus On Yılı’ olarak ilan edilmesi de bu yaklaşımın açık bir tabiridir. Böylelikle önümüzdeki on yıl, toplumun temeli olan aile kurumunun daha da güçlendirilmesi, dinamik ve genç nüfus yapımızın korunması tarafında kalıcı adımların atılacağı kritik bir periyot olacaktır. Aile kurumunu ve nüfus yapısını daha tesirli bir halde müdafaamızı sağlayacak yasal ve kurumsal düzenlemeleri hayata geçirerek, ülkemizin geleceği için güçlü aile ve güçlü nüfus odağında sağlam temeller atacağız. Temel maksadımız, toplumumuzun yapı taşı olan aile kurumunu, genç ve dinamik nüfusumuzu bütüncül bir halde müdafaa altına almak, geliştirmektir. Gençlerimizin aile kurma kararlarından ebeveynlerimizin çocuk büyütme süreçlerine kadar her kademede ailelerimizin yanındayız. Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığımızın öncülüğünde bu politikalarımızı memleketler arası alanda da güçlü bir formda gündeme taşıyoruz.”
“SON 10 YILDA DOĞURGANLIK SURATI EN FAZLA AZALAN 5’İNCİ ÜLKEYİZ”
Türkiye’nin, bugün 86 milyonu aşan nüfusuyla Avrupa’da birinci sırada yer almasına rağmen demografik bir yol ayrımında olduklarını belirten Yılmaz, şu bilgileri paylaştı:
“2017’de 2,08 olan doğurganlık süratimiz, 2024 prestijiyle dünya ortalaması olan 2,25’in çok altında, 1,48 seviyesindedir. Bu düşüş süratiyle dünyada son 10 yılda doğurganlık suratı en fazla azalan 5’inci ülke pozisyonundayız. Gelinen bu nokta, Sayın Cumhurbaşkanımızın 20 yıl evvel yaptığı ‘en az 3 çocuk’ davetinin ne derece hayati bir erken ihtar ve stratejik bir öngörü olduğunu bugün çok daha net göstermektedir.
Diğer taraftan, 2024 yılı prestijiyle ülkemizin yaşlı nüfus oranı, 10,6 ile tarihi olarak en yüksek düzeye ulaşırken, birtakım vilayetlerimizde bu oran, yüzde 20’nin üzerine çıkmaktadır. Toplam doğurganlık suratının 3 çocuk ve üzerinde olduğu vilayet sayısı, 2017 yılında 10 iken, 2024 yılında bu seviyesi yakalayan tek ilimiz Şanlıurfa olmuştur. 2017 yılında toplam doğurganlık suratı 57 vilayette nüfusun kendini yenileme oranı olan 2,1’in altında iken 2024 yılında bu sayı 71’e yükselmiştir.”
Yılmaz, bilhassa kırsal bölgelerde genç nüfus kaybının da tesiriyle yaşlılık oranlarının ülke ortalamasına nazaran çok daha yüksek olduğuna dikkati çekerek, “Mevcut senaryo devam ettiği takdirde projeksiyonlar, yakın bir gelecekte nüfusumuzun kıymetli bir kısmının 65 yaş ve üzeri şahıslardan oluşacağına işaret ediyor. Genç nüfus oranının azalması ve yaşlı nüfus oranının artması, toplumsal güvenlik ve bakım sistemimiz dahil pek çok alanı direkt etkileyecek bir problemdir.” dedi.
Bu bahsin, “yaşlanmadan zenginleşmek” maksadı olan ülkenin kalkınma seyahati açısından da merkezi bir noktada olduğunu vurgulayan Yılmaz, bağımlı nüfus toplamının, çalışma çağı nüfusunun yarısından az olduğu devri tabir eden “demografik fırsat penceresi” kavramının, bu açıdan büyük değer taşıdığını söyledi.
“NÜFUS POLİTİKALARIMIZI ‘VAROLUŞSAL BİR MESELE’ OLARAK GÖRMEYE DEVAM EDİYORUZ”
Mevcut eğilimlerin devam etmesi durumunda doğurganlık suratındaki keskin düşüşün, bu pencerenin beklenen 2035’ten çok daha evvel kapanmasına neden olabileceğini lisana getiren Yılmaz, şunları kaydetti:
“Bu kapsamda, doğurganlığı ve aile kurmayı desteklemek, nüfus dinamizmimizi kaybetmeden ekonomik sıçramamızı gerçekleştirmek bizim için hayati bir zorunluluktur. Bu durum, tıpkı vakitte yaşlılık ve faal yaşlanma alanlarında çok daha güçlü siyasetlere duyulan muhtaçlığı açıkça ortaya koymaktadır. Bu bağlamda, nüfus politikalarımızı Sayın Cumhurbaşkanımızın ifadesiyle ‘varoluşsal bir mesele’ olarak görmeye devam ediyoruz. Aileyi merkeze alan bütüncül bir yaklaşımla ve tüm kurumlarımızın müşterek uğraşıyla bu süreci tam bir seferberlik ruhu içinde yürütmeye kararlıyız.”
Yılmaz, bugüne kadar kapsamlı çalışmaları özveriyle yürüten tüm kurumlara ve her seviyeden kurum temsilcilerine teşekkür ederek, bugünkü toplantıda çalışma kümelerinin tekliflerini ele alma ve yeni birtakım adımlar atma konusunda değerlendirmeler yapacaklarını bildirdi.
patronlardunyasi.com