Deprem bölgesinde tarihi eserler aslına dönüyor, şehirler hayat buluyor

Restorasyonu Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yapılan Hatay Büyükşehir Belediyesi Tarihi Bina’da konuşan Ersoy, hem yaşanan büyük yıkımı hem de 3 yılda yürütülen kültürel, tarihi ve onarım çalışmalarını ayrıntılarıyla paylaştı.

“KÜLTÜREL MİRASIMIZA SAHİP ÇIKMAK TARİHE KARŞI SORUMLULUĞUMUZDUR”

Ersoy, zelzele sonrası kültürel mirasın korunmasına yönelik yürütülen kapsamlı çalışmalara dikkat çekti. Bakanlık olarak tarih, kültür ve kimliği koruma etme sorumluluğunu taşıdıklarını belirten Ersoy, bu şuurla 11 vilayette direkt alana inerek kültür varlıklarına yönelik ayrıntılı tespit, tasnif, temizleme ve belgeleme süreçleri gerçekleştirdiklerini bildirdi.

Çalışmalar sonucunda elde edilen dataların envanter haline getirilerek kayıt altına alındığını aktaran Ersoy, bu yapıtların Hafriyat Meskeni Depoları ile çeşitli müze müdürlükleri bünyesinde müdafaa altına alındığını tabir etti.

Tescilli yapıların enkaz alanlarında güvenliğin sağlandığını, ağır hasarlı tarihi yapılardan çıkan nitelikli gereçlerin de titizlikle ayrıştırıldığını belirten Ersoy, bu gereçlerin onarım süreçleri için ön hazırlık niteliği taşıdığını kaydetti.

Acil müdahale gerektiren tüm süreçlerin vaktinde ve yerinde tamamlandığını vurgulayan Ersoy, büsbütün yıkılan ya da farklı seviyelerde hasar gören kültür varlıkları ile vakıf yapıtlarının ihyası için eş vakitli olarak 11 vilayette bilimsel ve hassas onarım sürecinin başlatıldığını söyledi.

“RESTORASYON SÜRECİNİ SAYILARLA ANLATMAK, EMEĞİN BÜYÜKLÜĞÜNÜ ORTAYA KOYAR”

Bakan Ersoy, 6 Şubat zelzelelerinin akabinde kültürel varlıkların korunması ve tekrar ihyası için başlatılan sürecin sayılarla özetini paylaştı. Ersoy, yapılan hasar tespit çalışmaları kapsamında toplam 5.119 taşınmaz kültür varlığının incelendiğini; bunlardan 364’ünün büsbütün yıkıldığı, 973’ünün ağır, 1.206’sının orta ve 1.036’sının hafif hasarlı olduğunu belirlediklerini anlattı.

Tespit edilen yapıların belgelenmesinin akabinde tekrar inşa ve onarım uygulamaları için projelendirme süreçlerinin başlatıldığını belirten Ersoy, bu çalışmaların son derece hassas biçimde, bilimsel metotlara ve yapıların özgün niteliklerine sadık kalınarak yürütüldüğünün altını çizdi.

Bu kapsamda 11 vilayette toplam 63 uygulamanın tamamlandığını, birebir hassasiyetle sürdürülen 21 çalışmanın da kısa müddette bitirileceğini aktaran Ersoy, alanda misyon yapan uzman ve çalışanlara teşekkür etti. Yürütülen uygulamalarda bugüne kadar sadece Bakanlığa ilişkin yapılar için yaklaşık 7,3 milyar lira ödenek kullanıldığını belirtti.

Öte yandan, özel mülkiyetteki tescilli yapılara da takviye verildiğini açıklayan Ersoy, 1.278 yapıya proje yardımı, 278 yapıya ise uygulama yardımı olmak üzere toplam 1.554 yapı için yaklaşık 2 milyar lira kaynak sağlandığını söz etti.

“HATAY’DA KÜLTÜREL MİRASIN İHYASI HIZLA SÜRÜYOR”

Bakan Ersoy, Hatay’da bugüne kadar proje ve uygulama işleri kapsamında yaklaşık 2,3 milyar liralık ödenekle 10 çalışmanın tamamlandığını, 5 projenin ise hala devam ettiğini açıkladı. Devam eden projeler ortasında, 307 hektarlık Hatay Kent Bütünü Etraf Düzenlemesi ve Kadastral Altlıkların Oluşturulması Projesi ile toplam 16 yapıyı kapsayan Hatay Kentsel Tasarım Uygulamaları’nın 1. ve 2. etaplarının yer aldığını belirten Ersoy, bu projelerin büyüklüğünün dikkat alımlı olduğunu söz etti.

Antakya’da, zelzeleden ziyan görmüş sivil mimarlık örneklerinin belgelenmesine yönelik olarak gerekli ödeneklerin aktarıldığını belirten Ersoy, şu ana kadar 69 yapının projesinin hazırlandığını, 2025 yılı prestijiyle 28 yapının daha projelendirme sürecinin tamamlandığını kaydetti. Ersoy ayrıyeten 70 yapının proje hazırlıkları ve 51 yapının 3 boyutlu belgeleme çalışmaları hala devam ettiğini söyleyerek şunları kaydetti:

“Hatay Müze Müdürlüğü teşhir salonlarında kurtarma çalışmaları sırasında, pano halinde toplam 1080 metrekare 72 adet mozaik kaldırılmıştır. Müze binası içinde ise 1125 metrekare ölçülerinde ağır ve orta hasarlı mozaik panoların onarım ve konservasyon uygulamaları devam etmektedir. Tekrar müzemizdeki ağır ve orta hasarlı 28 adet taş eser süreksiz depolara taşınmıştır. Hatay Necmi Asfuroğlu Arkeoloji Müzesinde ise 9 adet orta ve hafif hasarlı yapıtın onarım çalışmaları tamamlanmıştır.”

“HATAY’IN KÜLTÜREL DOKUSU BÜYÜK BİR TİTİZLİKLE AYAĞA KALDIRILIYOR”

Bakan Ersoy, 11 ilde yürütülen müze onarım çalışmalarına ait de bilgi verdi. Sarsıntıda hasar gören müzelerde bugüne kadar 155 yapıtın onarımının tamamlandığını belirten Ersoy, Kahramanmaraş Müzesi envanterine kayıtlı 218 yapıtın süreç sürecinin devam ettiğini, Elbistan Müzesi’nde de 6 yapıtın tamirinin sürdüğünü söz etti.

Hatay Arkeoloji Müzesi’ndeki çalışmaların etaplar hâlinde ilerlediğini söyleyen Ersoy, “İnşallah müzemizi bu yıl içerisinde yeni yüzüyle açılışa hazır hale getirmiş olacağız.” dedi.

Ayrıca Hatay Eski Belediye Binası’ndaki çalışmaların tamamlandığını, Kurtuluş Caddesi’ne yönelik kentsel tasarım uygulamalarında da sona gelindiğini aktaran Ersoy, Hatay’ın tarihi kimliğini yaşatmanın önemli ve çok istikametli bir mesai gerektirdiğini vurguladı.

Bakan Ersoy, “Gerçekten de Hatay’ın kadim tarihi ve muazzam kültürel dokusu çok kapsamlı, çok taraflı ağır bir mesai gerektiriyor. Bizler büyük bir dikkatle bütün bu gereklilikleri karşılamaktayız.” sözlerini kullandı.

“VAKIF YAPITLARININ TAMAMI ASLINA UYGUN HALDE AYAĞA KALDIRILIYOR”

Bakan Mehmet Nuri Ersoy, 6 Şubat sarsıntılarının Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne yaklaşık 15 milyar liralık bir maliyet yüklediğini belirterek, 11 vilayette yürütülen çalışmalar hakkında bilgi verdi. Zelzeleden etkilenen bölgelerde toplam 377 vakıf yapıtının ziyan gördüğünü söyleyen Ersoy, bu yapıtlardan 31’inin büsbütün yıkıldığını, 144’ünün ağır, 104’ünün orta, 98’inin ise hafif hasarlı olarak kayda geçtiğini tabir etti.

Ersoy, geçen üç yıl içinde 33’ü Hatay’da olmak üzere 109 vakıf yapıtının özgün hâline uygun biçimde restore edildiğini açıkladı. Kalan 268 yapıtın onarımının da Haziran ayına kadar tamamlanacağını belirten Bakan Ersoy, böylece farklı düzeylerde hasar görmüş tüm vakıf yapıtlarının yine ayağa kaldırılmış olacağını vurguladı.

Yürütülen çalışmalara örnek olarak Habib-i Neccar Mescidini gösteren Ersoy, bu yapının Anadolu’daki birinci cami olarak taşıdığı manevi ve tarihî kıymete dikkat çekti. 27 Aralık’ta Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın katıldığı merasimle caminin tekrar ibadete açıldığını hatırlatan Ersoy, yapıtın kubbesinin 1400 ton hafifletildiğini, tabanından kalem işlerine kadar her detayın en özgün haliyle restore edildiğini söyledi.

Bakan Ersoy, gösterilen özenin bu alandaki tüm çalışmalarda geçerli olduğunu belirterek, “Yaptığımız işlerde gösterdiğimiz titizlik ve hassasiyeti görmek isteyen herkesi Hatay’a gelip Habib-i Neccar Camii’ni ziyaret etmeye davet ediyorum.” dedi.

“MİLLETİMİZİN VAKUR DURUŞU TÜM DÜNYAYA ÖRNEK OLDU”

Bakan Ersoy, 6 Şubat zelzelelerinin akabinde milletçe gösterilen dirayet ve dayanışmaya dikkat çekerek, yaşanan büyük felaketin hiçbir halde toplumun iradesini zayıflatamadığını tabir etti.

Ersoy, “Dünya bu büyük milletin nasıl kenetlendiğine şaşkınlıkla, hayranlıkla, imrenerek şahit olmuştur. Bu milletin bir ferdi olmaktan duyduğum tarifsiz gururu, sizlerin huzurunda bir sefer daha içtenlikle vurgulamak isterim.” tabirlerini kullandı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın sarsıntının çabucak akabinde bölgeye geldiğini hatırlatan Bakan Ersoy, “Ben ve bütün Bakan arkadaşlarım da Sayın Cumhurbaşkanımızın görevlendirdiği illerde, valilerimizle birlikte uyumu sağlamak, çalışmaların en gerçek ve süratli biçimde işleyişini mümkün kılmak için alanda sizlerle omuz omuza verdik. Umut simsarlığı yapanlara, acıdan siyasi çıkar devşirmeye çalışanlara, sabah gelip öğle kaçanlara rağmen bizler sizin emanetiniz olan makamların gereğini yapmanın, sorumluluğumuzu yerine getirmenin çabasında olduk.” dedi.

Bakan Ersoy, vatandaşların sürece verdiği dayanak ve gösterdiği sabrın altını çizerek, üç yılın sonunda ulaşılan tabloyu şu sözlerle kıymetlendirdi:

“Bizlere güvendiniz, dayanak verdiniz, en sıkıntı anlarınızda sabrettiniz… Allah’a şükürler olsun ki ortadan geçen üç yıl sonunda, başta Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanımız Sayın Murat Kurum ve grubunun tarihe geçen muazzam çalışmaları olmak üzere verdiğimiz emeğin, harcadığımız mesainin, gecesi gündüzü olmayan çalışmalarımızın sonucunda; yine inşa edilmiş kentlerde, olağanlaşan hayatların huzurunu görmek nasip olmuştur.”

Bakan Ersoy, deprem bölgesindeki çalışmaların büyük oranda tamamlandığını belirterek, kalan kısımların da en kısa müddette bitirileceğini tabir etti. Dünya tarihinde gibisi görülmemiş bir inşa ve ihya sürecinin bu kadar kısa müddette tamamlanmasının, milletin büyüklüğünün ve devletin kararlılığının bir sonucu olduğunu vurguladı.

Milletin en sıkıntı günlerinde karamsarlık yayan, süreci küçümseyen bölümlere de değinen Ersoy şöyle konuştu:

“10-15 yıldan evvel bu işler olmaz diyerek bu milletin en kara gününde insanımızın kalbine, niyetlerine, umutlarına gölge düşürmeye çalışan vizyon yoksunlarını da tekrar milletimizin vicdanına havale ettik. Onlar lakin, idarede kendileri olsaydı bu işleri beceremeyerek millete nasıl büyük bir zahmet çektireceklerini daha afetin birinci gününden açıkça itiraf etmiş oldular.”

“BU MUVAFFAKİYET ÖYKÜSÜNÜN GERİSİNDE MİLLETİMİZİN GÜCÜ VAR”

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, konuşmasının sonunda yaşanan büyük felaketin akabinde gösterilen sabır, inanç ve birlik hissine dikkat çekerek, Türkiye’nin bu süreci milletin kararlılığı ve takviyesiyle muvaffakiyet öyküsüne dönüştürdüğünü vurguladı.

6 Şubat sarsıntılarında hayatını kaybedenleri bir defa daha rahmetle anan Ersoy, böylesi bir acının bir daha yaşanmaması temennisinde bulundu. Sarsıntı sonrası yaşanan zorluklara karşın milletin dirayetli duruş sergilediğini söz eden Bakan Ersoy, her yeni güne umutla devam edebilmenin gücünü vatandaştan aldıklarını söyledi.

Ersoy, ortaya koydukları muvaffakiyetin gerisinde, milletin inancı ve takviyesinin olduğunu belirterek, “Tarihte görülmemiş bir muvaffakiyet kıssası yazıldıysa bu yalnızca ve yalnızca aziz ve asil milletimizin bize olan inancı, inancı ve dayanağı ile olmuştur.” dedi.

Bakan Ersoy ayrıca, süreci en başından itibaren yakından takip eden Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a teşekkür ederek, onun kararlılığı ve vizyonu sayesinde tüm grupların büyük bir motivasyonla çalıştığını söyledi. Tüm bakan arkadaşlarına, yerel yönetimlere ve bölgedeki tüm paydaşlara da şükranlarını sunan Ersoy, “Bundan sonrası inşallah daha güzele, daha hoşa bir yürüyüş olacaktır.” ifadeleriyle konuşmasını tamamladı.

Konuşmasının akabinde Bakan Ersoy Hatay’daki programı çerçevesinde, Habib-i Neccar Camii, Hatay Medeniyetler Kütüphanesi ve Hatay Arkeoloji Müzesini ziyaret edecek ayrıyeten depremzede gençlerle bir ortaya gelecek

Bakan Ersoy, gerçekleştireceği bu ziyaretlerle hem yürütülen çalışmaları yerinde inceleyecek hem de süreci alanda kıymetlendirecek.

patronlardunyasi.com