İSO Başkanı Erdal Bahçıvan: Schengen’deki her gecikme ekonomiyi etkiliyor

İktisadi Kalkınma Vakfı’nın (İKV) 63’üncü Genel Kurulu dün yapıldı. İKV Başkanı Ayhan Zeytinoğlu’nun yeniden lider seçildiği toplantıda gündemin birinci sırasında Schengen vize meseleleri ile Gümrük Birliği’nin güncellenmesi yer aldı.

Genel konseyin divan başkanlığını yapan İstanbul Sanayi Odası Başkanı (İSO) Erdal Bahçıvan, yaptığı konuşmada, son devirde yaşanan global gelişmelerin ışığında Türkiye ile Avrupa Birliği ortasındaki ekonomik ve stratejik iştirakin, ‘artık bir tercih değil, karşılıklı bağımlılığın zarurî kıldığı bir jeoekonomik gereklilik’ olduğunu söyledi.

Türkiye ile AB ortasında 1996 yılında yürürlüğe giren Gümrük Birliği, devrinin koşullarına nazaran son derece ileri bir entegrasyon modeli sunduğunu, lakin ortadan geçen 30 yılın akabinde, mevcut yapının yetersiz kaldığını vurgulayan Bahçıvan, “Türkiye, AB üyesi olmaması nedeniyle karar alma ve müzakere süreçlerine katılamamakta; buna karşın Ortak Gümrük Tarifesi üzere bağlayıcı düzenlemelere uymak zorunda kalmaktadır. Bu durum, bilhassa STA’lar kelam konusu olduğunda önemli yapısal eşitsizlikler doğurmaktadır. Tarafı olmadığımız 55 STA’nın ticari avantajlarından yararlanamazken, tıpkı muahedeler kapsamında üçüncü ülke eserlerinin pazarımıza gümrüksüz formda girmesine müsaade etmek zorunda kalıyoruz. Başta Güney Afrika, Meksika, Cezayir, Japonya ve Vietnam olmak üzere birçok pazarda Türkiye, bu nedenle dezavantajlı pozisyonda kalıyor. Münasebetiyle Türkiye’nin AB’nin STA müzakerelerine katılması ve avantajları tespit edildiği takdirde bu mutabakatlara ortak taraf olması, adil rekabet ortamının oluşması açısından kritik bir öncelik taşıyor” tabirlerini kullandı.

“İŞ BİRLİKLERİNİ SEKTEYE UĞRATIYOR”

Ekonomi Gazetesi’nden Merve Yiğitcan’ın haberine nazaran Türkiye’nin AB ile ekonomik entegrasyonu bu kadar ileri seviyedeyken, hala Schengen bölgesine yönelik vize uygulamalarının hem kişisel hareketliliği hem de ekonomik iş birliklerini sekteye uğrattığını tabir eden Bahçıvan, şöyle devam etti:

“2009 yılında Türkiye’nin, 550 bin civarında olan vize müracaat sayısı 2024 prestijiyle 1,1 milyonu aşmış; tıpkı periyotta vize ret sayısı dört kattan fazla artarak 41 binden 171 bine çıkmıştır. Türkiye’nin ortalama Schengen vize ret oranı 2009–2019 ortasında yüzde 6 düzeyindeyken, 2020– 2024 periyodunda bu oran yüzde 15’e yükselmiştir. Vize süreçleri yalnızca ret oranlarıyla değil; tıpkı vakitte randevu bulma zorluğu, uzun süreç mühletleri ve dokümanların çok bürokratik talebi ile de önemli bir yük yaratmaktadır. İş insanlarımız, fuarlara iştirak, yatırım görüşmeleri ve iştirak teşebbüsleri üzere birçok ticari faaliyeti bu gecikmeler nedeniyle ya ertelemekte ya da iptal etmektedir.”

“VİZEDEKİ HER GECİKME İKTİSADIMIZI ETKİLİYOR”

Vize süreçlerindeki kelam konusu mahzurların, Avrupa ile bütünleşmiş Türk iş dünyasının rekabet gücünü zedelediği üzere, aslında AB’nin Türkiye ile olan ticari çıkarlarına da ziyan verdiğini lisana getiren Bahçıvan, “Oysa Türkiye, vizesiz seyahat hakkı tanınan 61 ülkenin neredeyse tamamından daha büyük bir ticaret hacmine sahiptir. Bu nedenle, vize sıkıntısını sadece bir hareketlilik yahut özgür deveran konusu olarak değil, birebir vakitte ticaretin ve üretimin önünde duran yapısal bir mahzur olarak ele almakta fayda görüyoruz. Bu bağlamda, Avrupa Komisyonu’nun 15 Temmuz 2025 tarihli kararıyla, Türkiye’den yapılan Schengen vize müracaatlarında çok girişli vize verilmesine yönelik kolaylaştırıcı adımlar atılmış olmasını, memnuniyetle karşılıyor, bu kararı, gerçek istikamette atılmış yapan bir adım olarak kıymetlendiriyoruz. Başta iş dünyası olmak üzere, ağır temas gerektiren kümeler için kapsamlı ve eşgüdümlü bir özgürü düzeneğine duyulan gereksinim hala devam ediyor. Vize konusundaki her türlü gecikme ve ret gerçek dalı ve iktisadımızı direkt etkiliyor. Bu nedenle, vize uygulamalarındaki somut sıkıntıların daha faal tahlili için, vize müzakerelerine özel dalın de etkin iştirak sağlaması gerektiğine inanıyoruz. Gerçek muhtaçlıkları alanda deneyimleyen iş dünyasının sürece dâhil olması, alınacak kararların hem uygulanabilirliğini hem de meşruiyetini güçlendirecektir” diyerek kelamlarını tamamladı.

patronlardunyasi.com