Orta gelirliler harcamayı tercih ederken zenginler lüks tüketimden vazgeçip para biriktirmeye yöneldi
Yüksek faiz ve enflasyon ortamında orta direk ve düşük gelir kümesi harcamasını artırırken, güçlü kesim ise lüksten tasarruf yaparak yatırıma yöneldi. Merkez Bankasının (TCMB) blog sayfasında yer alan “Merkezin Güncesi”nde yayımlanan tahlil, mali sıkılaşma periyodunun en büyük tesirinin lüks tüketime olan talepte düşüş olduğunu ortaya koydu. Tahlile nazaran, sıkılaşma süreciyle birlikte yüksek gelir kümesine hitap eden eserlerin cirosundaki yıllık artış oranı süratle geriledi. 2023 yılının ikinci çeyreğinde, bu eserlerin yıllık ciro artışı düşük gelir kümesine hitap eden eserlere kıyasla 1,5 kat daha fazla olurken, sıkılaşma sonrasında bu fark kapanarak emsal düzeylere indi. Uzmanlar, bu durumun yüksek gelirli kısmın lüks harcamalarını kısarak tasarrufa yöneldiğini gösteriyor.
MARKALI ESERLERDE DÜŞÜŞ YAŞANDI
Türkiye gazetesinden Kaan Zenginli’nin haberine nazaran, 2024 yılı prestijiyle gerçek piyasalarda da bu değişim net biçimde hissedildi. Mücevher, lüks çanta, kıyafet ve saat üzere eserlere yönelik harcamalarda bariz bir düşüş yaşandı. Bilhassa 30 milyon lira ve üzeri fiyat etiketine sahip konut satışlarında gerileme dikkat çekti. Lüks kozmetik eserleri de bu gerilemeden hissesini aldı. Bunun yanında; kıymetli sanat yapıtları ve tablolar, özel koleksiyon nesneleri ve lüks eşyaların satıldığı açık artırmaların sayısında da gerileme yaşandı. Öte yandan lüks seyahat ve ferdî jet kiralama dalı de 2024 yılında bir evvelki yıla nazaran kan kaybetti. Bu kategorilerin tamamı, servet sahibi bireylerin tüketim alışkanlıklarına hitap ediyor.
OTO SATIŞLARI KÂĞIT ÜZERİNDE
Lüks araba satışlarında ise kâğıt üzerinde bir artış gözlendi. Bölüm temsilcileri bu yükselişin büyük ölçüde gümrükten giren araçların satış olarak kaydedilmesinden kaynaklandığını, bayilerin stoklarında bekleyen araç sayısının önemli halde arttığını lisana getirdi.
MEVDUATLAR REKOR KIRDI
2024 yılı prestijiyle zenginlerin önceliklerinin değiştiği gözlemlendi. Lüks harcamalar yerine sermayelerini kıymetlendirme yoluna giden yüksek gelir kümesi, parasını bankalardaki mevduat hesaplarına yönlendirdi. 2024 yılında mevduat faiz oranları yüzde 60 düzeyine ulaşarak tarihi tepe yaptı. Tıpkı periyotta Kur Muhafazalı Mevduat (KKM) hesaplarına da ağır giriş yaşandı. Böylelikle Türk zenginlerinin bankalardaki mevduat hesapları rekor düzeylere çıktı.
DAR GELİRLİ MECBURİ TÜKETTİ
Orta gelir ve dar gelir kümesindeki vatandaşların harcama eğilimleri farklı bir taraf izledi. Enflasyonist baskılar sebebiyle dar gelirli kesim mecburi harcamalarını artırmak zorunda kaldı. Orta gelir kümesi ise tasarruf yapma imkânı bulamadığı için mevcut gelirini direkt tüketime yönlendirdi. Bu durum, ekonomik sıkılaşmanın farklı gelir kümeleri üzerinde nasıl farklı tesirler oluşturduğunu bir defa daha gözler önüne serdi.
patronlardunyasi.com
